Dünyadan ilkler enler ne zaman nerde nasıl neden kim tarafından yapıldı

Kendi kendini yönetme hakkına sahip Yeni
Zelanda Kolonisi’nde, 19 Eylül 1893 günü kabul
edilen ve Genel Vali’nin de onaylamasıyla
yürürlüğe giren kararnameyle, kadınlara oy
hakkı tanındı. Belirli bir yaş sınırlamasından Continue reading →

Kayıtlara göre, altı yelkenli araç, 17 Mart 1580
günü, Prens I. William’m onuruna düzenlenen
deniz şenliklerine katılmak üzere Amsterdam
limanına geldiler. Aslında “jaght” adı
verilen küçük ve hareketli tekneler, Portekiz’-
de ve Baltık Denizi’nde ticari gemilere eşlik etmek
için kullanılıyordu. Hangi tarihten itibaren Continue reading →

“The Ladies Mercury” adı altında, Londralı
yayıncı John Dunton tarafından 27 Haziran
1693 tarihinden itibaren yayınlanmaya başlandı.
Bu haftalık yayın organı, günümüzdeki kadın
dergilerindeki “sorun-söyleyelim” köşelerinin
işlevini yerine getiriyordu. Bay Dunton,
Ave Mary Caddesi’ndeki Latin Kahvehanesi’-
ne gönderilecek mektuplardan yapılacak seçmelerin
mutlaka cevaplandırılacağını ilk sayıda
duyuruyor ve altına şöyle bir not ekliyordu:
“Bakireler, evliler ya da dul hanımlar,
aşk, evlilik ilişkileri, giyim ve ahlak konuları
ile cinsellik hakkında bilmek istedikleri her şeyi
sorabilirler.”Gerek sorular, gerekse yanıtlar
son derece açık ve gerçekçi bir dilde yayınlanıyor,
editör, bazı konuların evlilik öncesinde
tartışılamayacağı yolundaki savlara
katılmıyordu. Bu dergi daha sonra kendisini
izleyen türleri, feminizm akımına büyük katkılarda
bulundular.
Bir kadın tarafından yayınlanan ilk kadın
dergisi ise, ilk sayısı 1709 yılının Temmuz
ayında piyasaya çıkan “The FemaleTatİer”-
dir. Dergide, yayıncının kimliği olarak, “Bayan
Crackenthorpe” adı gösteriliyordu. Bu
takma adın arkasında bulunan Bayan Mary
de la Riviere Manley, Ekim ayında “Soylu İnsanlardan
Bazılarının Gizli Anıları ve
Davranışları” adlı çalışması nedeniyle tutuklandı
ve çok geçmeden büyük jüri, “The Female
Tatler”in kapatılmasına karar verdi.

İLK MODA DERGİSİ

“Le Cabinet des Modes” adıyla, 1785 yılında
Paris’te yayınlanmaya başlandı. Derginin
politikası, “okurların modayı izlemek ve öğrenmek
için komisyonculara avuç dolusu para
kaptırmalarını önlemek ve kendilerini bu
konuda eğitmek” olarak saptanmıştı.
Alman sanatçı Nicolaus von Heidoloff,
1793 yılında, “The Gallery of Fashion” adı
altında İngilizce bir moda dergisi yayınlamaya
başladı. Yıllık abone ücreti üç İngiliz altını
olan bu dergi, yayınını 1803 yılına kadar
sürdürdü.
Orta sınıftan İngiliz ev hanımlarına seslenen
yüksek tirajlı ilk kadın ve moda dergisi
ise, 21 yaşındaki Samuel Orchart Beeton tarafından
1852 yılının Mayıs ayından itibaren
yayınlanmaya başlandı. “The Englishwoman’s
Domestic Magazine” adını taşıyan derginin
yayın politikası, genç yayıncı tarafından
“entellektüelliğin yaygınlaştırılması, ahlak değerlerinin
yerleştirilmesi ve aile bağlarının
güçlendirilmesi” olarak belirlendi. İngiliz ev
kadınları, ayda iki peni gibi ucuz bir fiyat karşılığında
ahlak değerlerinin yükseltilmesine ilgi
gösterdiler ve bu ucuzluk, Beeton’un başarısının
sırlarından biri oldu. 1856 yılında İsabella
Mayson adlı genç kızla evlendiğinde Beeton’un
dergisinin tirajı 37 bini bulmuştu. Evliliğinin
duyulması üzerine tiraj ansızın 50 bine
yükseldi. Bu denli çok sayıda yeni okurun
kazanılmasında, kuşkusuz ilk olarak elbise
provalarının verilmesinin ve “Derdini söylemeyen
derman bulamaz” köşesinin başlamasının
da payı vardı. Beeton ayrıca, seslendiği
sınıfın kadınlarının gizli kalmış duygularını
okşayacak öykülere yer vermeyi de ihmal etmiyordu.
İşin ilginç yönlerinden biri de, Victoria
dönemindeki orta sınıf İngiliz ev kadınlarının
okuduğu bu derginin birkaç sayısının,
British Museum’da pornografik yayın olarak
nitelendirilip, kapalı kasalar içinde muhafaza
edilmesidir.

Bayan Oonagh Keogh, 9 Temmuz 1925 günü,
henüz 22 yaşındayken, Dublin Borsası’na kabul
edildi ve 1939 yılında kendi isteğiyle işi bırakıncaya
kadar bankerlik yaptı. Bayan
Keogh, Serbest İrlanda Anayasası’nın 21 yaşını
dolduran her yurttaşa tanıdığı fırsat eşitliği
ilkesinden yararlanarak Borsa’ya
başvurusunu yaptı. Konuyla ilgili olarak karar
verme yetkisi ve sorumluluğu Maliye Bakanlığı’na
ait olduğundan, Borsa üyeleri pek
bir şey söyleyemediler. Ama bazıları da, aralarında
bir kadın görmekten duydukları rahatsızlığı
dile getirmekten çekinmedi. Başlangıçta

Continue reading →

Araba kullanan ilk kadın, Bayan Levasso’dur.
Paris’in önde gelen otomobil yapımcılarından
“Panhard et Levassor” şirketinin ortaklarından
Emile Levassor’un eşi olan Bayan Levassor,
ilk evliliğini Mösyö Sarazin’le yapmıştı.
İlk kocasının ölümünden sonra, Daimler benzinli Continue reading →

Bayan Esther Morris, 17 Şubat 1870 günü,
ABD’nin Wyoming eyaletinin South Pass kentinde,
Sulh Hukuk Mahkemesi’nde başkanlığa
getirildi. İri yapılı, tatlı dilli, ama açık sözlü
bir kadın olarak kent sakinlerinin sevgisini kazanan Continue reading →

Alexandra Kollantai adlı Rus’tur. Aristokrat
bir aileden gelen Bayan Kollantai, 1915 yılında
sınıfıyla olan bağlarını kopardı ve Bolşevik’lere
katıldı. 1922′nin sonbaharında,
Norveç’teki Sovyet misyonuna atandı ve ertesi Continue reading →

27 Şubat 1897 günü Paris’te, dünyada ilk kez
bir otomobil, “gelin arabası” olarak kullanıldı.
“Autocar” dergisinin muhabiri, bir hafta
sonra, olayı şöyle anlatıyordu:
“Büyük bir şans eseri, geçtiğimiz cumartesi
günü, otomobilin ilk kez gelin arabası olarak
kullanılmasına tanık oldum. Otomobil Continue reading →

İngiltere’de, Elizabeth çağı ozanlarından Sir
John Harington, ilk alafranga tuvaletin modelini
çizdi. Bu tuvalet, yaptığı takımların üzerine
adının baş harflerini “T.C.” olarak
hakkeden bir usta tarafından, 1589 yılında Sir Continue reading →

TUVALETLİ İLK VAGON
George Mortimer Pullman tarafından yapılan
yataklı vagonların “Old No. 9″ tipi olanlarının
baş ve son taraflarına birer tuvalet kondu. Continue reading →